YAPILANMIŞ DIŞSAL İMAJ (CONSTRUED EXTERNAL IMAGE)
Üyenin bütünleşmesi aynı zamanda dışarıdakilerinin örgütü nasıl gördüklerine dair üyelerin zihninde oluşanlara karşı duyarlıdır. Algılanan örgüt kimliği, üyenin örgütün karakteri hakkındaki değerlendirmesidir. Yapılanmış dışsal imaj ise, örgüt dışındakilerinin örgütü nasıl algıladıkları konusunda üyelerin inandıkları şeyleri ifade eder. Yapılanmış dışsal imaj ise, örgütün olası sosyal değerlendirmeleri hakkındaki bilgiden daha fazlasıdır. Üyeler için yapılanmış dışsal imaj şu soruyu cevaplar: “Bu örgütte çalışmamdan dolayı, örgüt dışındakiler benim hakkımda ne düşünüyorlar?” Yapılanmış dışsal imaj, örgüt dışındakilerinin örgütü ve örgüt üyelerini nasıl değerlendirdikleri hakkında üyelere geri bildirim sağlayan güçlü bir ayna gibi hareket eder. Bu durum bir ölçüde “kurum imajı” ile bağlantılı diyebiliriz.
Danışmanlar için kurum imajı, örgütün içeride ve dışarıda bıraktığı izlenimdir. Pazarlama araştırmacılarına göre, örgütün müşterileri için kurum imajı önemlidir. İnsan kaynakları araştırmacıları, eleman alımı sırasında, bilginin örgüt imajını nasıl şekillendirdiği üzerinde durur. Fakat, buradaki çalışmayla daha ilgili olduğu için yapılanmış dışsal imaj kavramı kullanılacaktır.
Örgüt imajı iki farklı anlamda kullanılır: Birincisinde imaj, dışarıdaki üyelerin inançlarına bağlıdır. Örgütsel ün ise, dışarıdakilerin örgütü neyin farklı kıldığı ile ilgili olan inançlarıdır. Yapılanmış dışsal imaj ise bu inançların üyeler tarafından değerlendirilmesini içerir. Ün ve yapılanmış dışsal imaj arasındaki bu fark önemlidir. Örgütün içindekiler ve dışındakiler örgüt hakkında farklı bilgilere ulaşabilirler.
Bazen örgütün ünü ile üyelerin örgüt hakkında edindikleri yapılanmış dışsal imaj paralel olabilir. özellikle örgüt ününün geniş şekilde yayıldığı durumlarda bu paralellik yaşanabilir.
Yapılanmış Dışsal İmaj ve Bütünleşme
Yapılanmış dışsal imaj, aslında kamuoyunda oluşan genel düşüncenin bir yansımasıdır. Yapılanmış dışsal imaj çekici bulunursa, yani üyeler imajın örgütü diğer örgütlerden yıracak olumlu, sosyal olarak değerli bulunan özellikler taşıdığına inanırsa, yapılanmış dışsal imaj üyelerin örgütle bütünleşmesini kuvvetlendirebilir.
İnsanlar olumlu sosyal bir kimliği korumaya çalışırlar, çünkü olumlu sosyal kimlikler;
1) sosyal prestiji yükseltir,
2) sosyal imkanlar yaratır,
3) sosyal etkileşimi kolaylaştırır,
4) sosyal saygınlık yaratır.
Yapılanmış dışsal imajı çekici bulan üyeler, bu imajın diğerleri tarafından değerli görülecek unsurlar taşıdığına inanır ve örgütle yakınlaşması ona olumlu sosyal kimlik yaratır.
Durum 6: Örgütün yapılanmış dışsal çekiciliği arttığı sürece, üyenin örgütle bütünleşmesi daha kuvvetli olur.
Algılanan örgüt kimliğinde olduğu gibi bireysel süreklilik, farklılık, yükselme üyelerin örgütlerin yapılanmış dışsal imajını neden çekici bulduğunu açıklar.
Bireysel Süreklilik ve Yapılanmış Dışsal İmajın Çekiciliği
Üyeler, örgüt dışındakilerinin örgütü tanımlamak için kullandıkları kavramların aynı zamanda üyelerin kendilerini tanımlayan kavramlarla benzer olduğuna inandıklarında, üyelik bireylerin kendileri hakkında tutarlı olmalarını sağlayıcı fırsatlar yaratır.
Bireysel Farklılık ve Yapılanmış Dışsal İmajın Çekiciliği
Örgütü farklı kılan özelliklerin neler olduğu ve dışarıdakilerin örgüt hakkında neler düşündükleri yönünde üyelerin inandıklarından kaynaklanan durumlar bireylere farklılık kazandırır. Reklamlar ve kamuoyu ilişkileri, üyelerin örgüte olan bağlılığını etkileyebilir. Reklam çabaları ve kamuoyu imaj kampanyaları, üyelerin kafasında dışarıdakilerin örgütü farklı gördüğü yönünde düşünceler oluşturabilir. Bu tür çabalar müşterileri etkileyebileceği gibi, bütünleşmeyi kuvvetlendirerek üyelerin bağlılığını da artırabilir.
Kendini Yükseltme ve Yapılanmış Dışsal İmajın Çekiciliği
İnsanlar, kendileri hakkında olumlu şeyler duymak isterler. Bunun içinde örgütün dışsal imajını kullanırlar. Üyeler, örgütün dışarıdakiler tarafından olumlu bir şekilde tanındığını biliyorlarsa, örgüt imajının çekiciliği artabilir.
BİRLEŞME VE BÜTÜNLEŞMENİN GÖRÜNÜRLÜĞÜ
Örgüt imajının çekiciliği ve bütünleşme kuvveti arasındaki ilişki, insanların örgütleriyle olan görünür birleşmesine dayalıdır. Bu konuda iki farklı tartışma vardır: Bir tanesi basit algılama mantığı, diğer ise baskı yönetiminin mantığıdır.
Görünür birleşmeler, (kamuoyuna dair örgütsel roller gibi) örgüt üyeliğinin canlı hatırlatıcılarıdır. Aynı zamanda kendini tanımlamak için kullanılan bir araç olarak örgütün gücünü artırır.
Durum 7: Üyenin örgütle görünür birleşmesi ne kadar fazla olursa, algılanan örgüt kimliğinin çekiciliği ile bireyin örgütle bütünleşmesi o derece kuvvetli olur.
Bireyin örgütle bütünleşmesi sonucu, bireyden örgüt özelliklerine paralel şekilde davranması beklenir. Örneğin, birey Rotary klubünün üyesi ise, bu klubün özellikleri ve tutumlarını sergilemesi beklenir. Ama görünür birleşme yoksa, benzer davranışlar sergilemesi beklenemez. Eğer birey Rotary klubü ile birleştiyse ve bu örgütün algılanan örgüt kimliği kamu hizmeti ile ilgili unsurları içeriyorsa, bu unsurları bireyin benimseme olasılığı fazladır. Bu şekilde bütünleşme daha kuvvetli olur.
Örneğin, Rotary klüp üyelerinin klubü simgeleyen iğneler takmaları gibi fiziksel oyunlar görünür birleşmelerin açık göstergeleridir. Bu birleşmeler olduğu sürece üyeler rollerini açıklayacak ve haklı gösterecek pozisyonların içinde olurlar. Bu da imajın çekiciliği ile bütünleşmenin gücü arasındaki korelasyonu artırır. Başkalarına yapılanmış dışsal imaj ile tutarlı olan bir izlenim yaratma arzusu da, özellikle bireyin örgütle birleşmesinin görünür olduğu durumlarda daha çok rastlanılan bir durumdur.
Durum 8: Bireyin örgütle birleşmesinin görünürlüğü ne kadar çoksa, yapılanmış dışsal imajın çekiciliği ile bireyin örgütsel bütünleşmesi arasındaki ilişki de o kadar kuvvetli olur.
ÖRGÜTSEL BÜTÜNLEŞMENİN SONUÇLARI
Örgütsel bütünleşmenin bireyin davranışları ve inançları üzerinde bir çok etkisi vardır.Örgütsel Bütünleşmenin Belirleyicilerini Kuvvetlendirir.
Durum 9: Örgütsel bütünleşme kuvvetli olduğu sürece, üyelerin algılanan örgüt kimliğini ve yapılanmış dışsal imajı çekici bulma olasılığı artar. Bütünleşme arttığı sürece üyeler örgüt hakkında olumlu inançlara sahip olur. Örneğin, bütünleşmesini tamamlamış birey, örgütün kaliteli ürünler ürettiğine inanır.
Şekil 1’de örgütsel bütünleşmenin gücünü algılanan örgüt kimliğinin ve yapılanmış dışsal imajın çekiciliğine bağlayan geri bildirim, örgütsel bütünleşmenin belirleyicileri üzerindeki etkilerini öngörür.
Güçlü örgütsel bütünleşme, inançları etkilediği gibi davranışları da etkiler. Bu davranışlar, aynı zamanda bütünleşmenin belirleyicilerini de kuvvetlendirir. Bireyler, algılamaları ve davranışları arasındaki tutarlılığı korumaya motive olmuşlardır. Ayrıca, örgütle güçlü derecede bütünleşmiş birey, örgütle olan etkileşimini artırmaya çabalar. Daha çok etkileşim ise bireylerin değerli buldukları özelliklerin devamını artırır.
Durum 10: Örgütsel bütünleşmenin gücü arttığı sürece üye, örgütle daha fazla ilişki kurmaya çalışır.
Sosyal Etkileşim Kalıpları
İnsanlar, örgütleriyle güçlü bir şekilde bütünleştiklerinde, kendi yaşamları bir ölçüde örgütün ayakta kalmasına bağlı olur. Bu bağın da en az ikisi etkili olur: Birincisi, güçlü bütünleşme beraberinde örgütsel grubun bir parçası olarak üyeler arasındaki dayanışmayı getirir ve üye olmayanlarla rekabeti artırır. İkincisi, bireyler örgüt ve çalışma arkadaşlarının yararına olması düşüncesiyle görevlerini yaparken ek çaba sarf ederler.
Durum 11: Örgütsel bütünleşme güçlü olduğu sürece üyenin diğer örgüt üyeleriyle olan işbirliği artar.
Durum 12: Üyeler arasında işbirliğinin artması, grup dışındakilerle rekabeti artırır.
Örgütsel bütünleşme beraberinde üyelerin örgüte daha sadık, katılımcı, uyumlu, itaatkar olmasını sağlar. Üyeler, yeni gelenlere yardım eder, örgüt projelerinde daha uzun dönemli çalışır, denetim çileri daha yüksek standartlar koymak için zorlar ve örgütü geliştirecek fikirler ortaya atarlar. Bütünleşme olduğu sürece, bireylerin bu tür olumlu davranışlar sergileme olasılığı artar.
Durum 13: Örgütsel bütünleşme güçlü olduğu sürece, üyelerin olumlu vatandaşlık davranışları sergileme olasılığı artar.
SONUÇ
Bu çalışmada, örgüt üyelerinin kendilerini nasıl tanımladıkları konusunda örgüt imajının etkisi ele alındı. Üyeler kendilerini tanımlamak için kullandıkları özellikleri, örgütlerini de tanımlarken kullanırlarsa, o noktada bu üyelerin örgütleriyle güçlü bir bütünleşme gerçekleştirdiklerini söyleyebiliriz.
Bu model, yapılanmış dışsal imajın, birey ve örgüt arasındaki ilişkinin düzeyini nasıl etkilediğini göstermektedir. Örgüt dışındakiler için yaratılan örgüt imajı, aynı zamanda örgüt üyelerinin hareketlerini, tutumlarını etkilemektedir. Birey ve örgüt arasındaki ilişki artık bireyler arası bir olgu olmaktan çıkmıştır.
www.ugurzel.com