insankaynaklari.com içerik ekibi
Performansa dayalı ücretlendirme, finansal ödülleri birey/grup/şirket performansına bağlayan bir halkadır. Genellikle performans yönetim sisteminin bir parçası olan performansa dayalı ücretlendirmede, ikramiyeler ve ücret seviyeleri, çalışan performansının daha önce konulmuş olan hedeflere göre değerlendirilmesiyle belirlenir. İşle ilgili hedeflere bağlı olan performanslar doğrultusunda, maaşları değiştirmek performansa göre ücretlendirmenin mantığını oluşturur.
Performansa dayalı ücretlendirmenin hedefleri
Performansa dayalı ücretlendirme yöneticilerin, çalışanlar üzerindeki kontrollerini artırmalarına imkan tanır.
Performansa dayalı ücretlendirmenin en önemli amacı olan; çalışanın performansını geliştirmek için:
•İşle ilgili olan hedefleri ve amaçları çalışanlara anlatın.
•Sonuçlara göre ücretlendirerek performans odaklı kültürü destekleyin.
•Birey performansının ve takım çalışmasının üzerinde durun.
•İşverenin yerine getirmesi (karşılaması) gereken hedef ve performans standartları oluşturun.
•Performansı yüksek olan kişileri ödüllendirin.
•Ayırt etmeksizin çalışanlarınızın hepsini motive edin.
Eğer yöneticiler yukarıda belirtilenleri başarılı bir şekilde gerçekleştirebilirse o zaman performansa dayalı ücretlendirmenin kendi yararları için işlemesini sağlayabilirler. Ekstra ücretlendirme kavramı, çalışanları daha sıkı çalışmaları için motive etmekle kalmaz aynı zamanda işle ilgili hedeflerin farkına varmalarında da onlara yardımcı olur.
Performansa dayalı ücretlendirmenin faydaları
•Doğru kişilerin doğru miktarlarla ödüllendirilmesini sağlar.
•Yeterince performans gösteremeyen çalışanları belirler.
•İşlere ilişkin belirgin hedefleri tanımlar.
•Yetenekli çalışanların firmadan ayrılmasını engeller. İşletme, ücret sisteminin yardımıyla başarılı olanların farkına varınca yeni çalışanlar şirkete çekilir ve mevcut yetenekler elde tutulur.
•Gelişmiş şirket performansı sayesinde hız ve verimlilik artar.
•İhtiyaç duyulan işlere çalışanların çabalarını yoğunlaştırır.
•Birey/takım performansını geliştirir.
•Uyarı kriteri sağlar; işverenler dilediklerinde kesin performans kriterleri oluştururlar. Çalışanlar da daha yüksek ücretlerle ödüllenmek için bu kriterleri gerçekleştirmeye çalışırlar.
Performansa dayalı ücretlendirmenin dezavantajları
Eğer dikkatli bir şekilde planlanmaz ve yönetilmezse, performansa göre ücretlendirme yararları kadar bir takım zararları da doğurur:
•Birbirleriyle rekabet eden çalışanlar arasında anlaşmazlıklar çıkabilir.
•Yöneticiler ve denetçilerin üzerlerinde ek bir baskı oluşabilir.
•Uygulama maliyetleri yükselebilir.
•Durgunluk döneminde, çok başarılı olan kimselerin terfi ettirilmemesi ve ödüllendirilmemesi yetenekli çalışanların ayrılmasına neden olabilir.
•Çalışanlar yalnızca ödül sistemi yoluyla kontrol edilirler.
•İşverenlerin vaatlerde bulunmaları gerekir.
Performansa dayalı ücretlendirme, performansı geliştirmenin zor olduğu alanlarda sıklıkla kullanılır.
•Yöneticiler "hakem" haline gelebilirler.
•Gerçekçi olmayan performans kriterleri konulabilir.
Performansa dayalı ücretlendirmenin gerekleri
Performansa dayalı ücret artışının uygulanması için belirli şartların yerine getirilmesi gerekir:
•Çalışanların tutum ve düşünceleri üzerine kapsamlı bir araştırma yapılmalıdır.
•Sonuçlar moralleri geliştirmek üzere kullanılmalıdır.
•Performansa dayalı ücretlendirme konusundaki görüşler için bir danışma süreci gerçekleştirilmelidir.
•Eğer işyerindeki herkesin size karşı ayrı bir sorumluluğu bulunuyorsa, performansa dayalı ücretlendirmeyi uygulamaya devam edin.
•Performansa dayalı ücretlendirmeyi işyerinde bütünüyle uygulamadan önce deeme bazında belirli bir bölümde uygulamayı deneyin.
•Personeli değerlendirecek olan kişilerin kusursuz bir eğitim almalarını sağlayın.
•Sendikalarla bu konuda anlaşmaya gidin.
•Performansa dayalı ücretlendirmenin en iyi örnekleri kolay anlaşılır, adil ve uygun olanlardır.
•İş ile ilgili hedeflerin, etkili ve anlamlı performans kriterine dönüştürülmesi gereklidir.
Eğer performansın ödüllendirilmesi gerekiyorsa, bu ödüllendirme başlangıçtan itibaren tanımlanmalı ve buna göre gerçekleştirilmelidir.
•İş tanımları anlaşılır olmalıdır; çalışan bireyler ve işverenlerin her ikisi de rollerin farkında olmalıdırlar.
•Ödeme seviyeleri, arzu edilen motivasyonun gerçekleştiği seviyelere göre belirlenmelidir.
•Performansa dayalı ücretlendirme planları, yüksek, orta ve düşük performans seviyelerinin uygun şekilde ödüllendirilmeleri için, performansın beğenilmesine göre ücret farkları sunmalıdır.
•Performansa dayalı ücretlendirmenin yeni planları tüm çalışanlara, uygun bir eğitimle ve neden, performansa dayalı ücretlendirmenin tercih edildiği açık seçik bir biçimde ifade edilerek duyurulmalıdır.
•Performansa dayalı ücretlendirmenin, fonksiyonlarını muhafaza etmesi için zaman içerisinde kuvvetlendirilmesi gerekir. Ayrıca işin gereklerine uygunluğunu garantiye almak için diğer ücret yapılarında olduğu gibi düzenli olarak gözden geçirilmelidir.
Performansa Dayalı Ücret Artışları
Düzenli Mod
