Gül Erali ile Sanat ve Kariyer Üzerine
Sizi tanıyabilir miyiz ?
Seramik tutkum, daha doğrusu üç boyutlu çalışma tutkum ortaokul çağlarında başladı. Mumları eriterek, sabunları yontarak saatlerce hayalimdekileri gerçekleştirmeye çalışırdım. Lise yıllarında artık bilinçli olarak seramik tahsili yapmak istediğime karar vermiştim.
Avusturya Lisesini bitirdikten sonra Linz Güzel Sanatlar Akademisi Seramik bölümünü ikincilikle kazanarak, Avusturya hükümetinin bağladığı başarı bursu ile dört sene Avusturyada Prof.Günter Praschak' ın öğrencisi olarak seramik eğitimime devam ettim.1981 senesinde Mimar Sinan Üniversitesi seramik bölümünden mezun oldum.
Niçin seramik sanatını tercih ettiniz ?
Üç boyutlu çalışmalarda hayallerimi rahatlıkla şekle dönüştürerek ifade edebiliyordum.Heykel veya seramik arasında seçim yapmam gerekiyordu.Toprağın sıcaklığı ve rahatlatıcı özelliği seramik sanatını seçmemdeki başlıca nedenlerden biridir.
Seramik sanatı çalışmalarınız hakkında bilgi verirmisininiz ?
Daha çok seramik heykel çalıştığım için şamotlu çamuru tercih ediyorum. Duvar panolarında da şamotlu çamur kullanıyorum. İlk pişirimi 960-1000 derece de,ikinci sırlı pişirimi ise 1020- 1060 derecede yapıyorum. Torna formlarında kırmızı, beyaz torna çamuru ve şamotlu çamur kullanıyorum.
Sizin kendi adınızı taşıyan çocuklara ve yetişkinlere kurslar düzenlediğiniz atölyeniz var. Atölye çalışmalarınız hakkında bilgi verirmisiniz ?
Atölyemde haftanın üç günü seramik dersleri vermekteyim. Bu dersler çok keyifli geçiyor. Çamurun rahatlatıcı özelliği ve gelen kişilerin farklı özellikleri, yaratıcılıkları ile zamanın nasıl geçtiğini farketmiyoruz. İlk olarak basit teknikleri öğretiyorum, sonra herkes serbest olarak istediği tarz çalışmalarına başlıyor. Bunlar çanak çömlek, heykel, pano, torna formları vs. olabiliyor ve ben herkesin seçtiği konuda gelişmesine yardımcı olmaya çalışıyorum. Sırlama teknikleri ve fırınlama ile ilgili bilgiler ediniyorlar. Hayal güçleri gelişiyor. Baktıkları objeleri görmeyi öğreniyorlar. Seramik sanatına olan tutku ve heyecanımı, kurslarımda talebelerime aktarabilmek beni çok mutlu ediyor.
Türkiye'de seramik sanatçısı olmanın getirdiği zorluklar nelerdir ?
Seramik sanatçısı olmanın getirdiği zorluklar sadece Türkiyede değil, diğer ülkelerde de bu sanata gönül vermiş olanlar için geçerli. Tabi Türkiyede biraz daha zor. Gerek duyduğunuz malzemeleri tedarik etmeniz zor, bazen mümkün değil. Kullandığınız malzeme bir sonraki alımınızda farklı çıkabiliyor, bu malzemelerin içindeki bileşimlerin standart olmaması, sizin çalışmalarınızı olumsuz etkileyebiliyor. Seramik sanatı ayrıca ağır işçilik gerektiren bir uğraştır. Kilolarca çamuru yoğurmak, çok ağır kaldırabilmek, biçimsiz vaziyetlerde saatlerce rutubetli ortamlarda çalışmak.Bir de sırlamada kullandığımız sağlığa zararlı kimyevi maddeler var.Fırınlama aşamasında aylarca üzerinde çalıştığınız eserin patlama riski, voltaj düşmesi ve ceryan kesilmesi gibi olaylardan ötürü, beklemediğiniz istem dışı sonuçların ortaya çıkması da olası. Bunların dışında maddi olarak götürüsü çok fazladır. Evinizin bir köşesinde yapabileceğiniz bir meslek değildir.Seramik, malzeme, fırın ve gerekli olan çalışma alanı açısından pahallı ve rizikolu bir sanat dalıdır. Üretım aşamasının uzun olması ve çeşitli teknik zorluklardan ötürü, bir kişisel sergiye hazırlanmak uzun bir süreç gerektirir.Satış imkanlarının sınırlı olması nedeniyle serginin bütün yükü sanatçının üstündedir. Bunlara ek olarak Seramik sergisine çok az galerinin sıcak bakmasından dolayı, sergileme mekanı bulmak özellikle genç sanatçılar için oldukça sıkıntılı bir süreçtir. Bu sanata gönül vermenin bedeli oldukça ağırdır.
Yurtdışında okumanızın sanatınız üzerinde etkisi oldumu ?
Tabiki yutdışında okumamın bana daha sonraki senelerdeki seramik sanatçısı olarak varolma çabalarımda positif etkileri oldu. En başta sanatçı disiplinine sahip oldum. Senelerce pes etmeden mücadele edilmesi gerektiğini, Akademiden mezun olur olmaz sanatçı olunmadığı, buna senelerin birikiminin ve müthiş bir özverinin gerektiğini öğrendim. Bunun dışında seramik tekniği ve seramik kimyası konularında çok kapsamlı bir eğitim aldım.
Seramik sanatının gelişmesi ve daha büyük kitleye ulaşabilmesi için sizce neler yapılmalı ?
Çağdaş Türk Seramik Sanatının gelişmesi, yurt içinde ve yurt dışında geniş kitlelere ulaşabilmesi, hakkettiği yeri bulabilmesi öncelikle galerici, eleştirmen, ve medyanın bu sanat dalına gerekli önemi vermesi ve kuruluşların sanatçılara sponsor olarak maddi destek vermeleri ile mümkün olabilir diye düşünüyorum.
Seramik alanında kariyer yapmak isteyen genç sanatçılara kariyerleri için önerileriniz nelerdir ?
Çok iyi düşünerek karar vermeleri lazım. Bütün maddi manevi zorluklarını görmeleri ve bu zorluklarla senelerce savaşmayı göze almalılar. Bu gücü kendilerinde buluyorlarsa yani seramik onlar için bir tutku ise bu meslekte devam etmelerini öneririm. Bu zorlukların yanısıra öyle bir tutkudur ki seramik, zaman zaman herşeyin, günlük yaşam ihtiyaçlarınız dahil herşeyin, ikinci plana itildiği, onunla nefes alıp, varolduğunuza inandığınız, atölyeye girdiğiniz an dış dünya ile ilişkinizin tamamen kesildiği, bütün sorunlarınızın yok olduğu, hasta olarak gelip yarım saat içinde kendinizi iyi hissettiğiniz. En önemlisi her yeriniz tutulmuş, yorgun 10 - 12 saatlik bir çalışma sonrası kendinizi son derece mutlu hissederek ertesi günü iple çekebildiğiniz, düşünüzde yarattığınızı karşınızda görünce bütün yaşadığınız zorlukları unutarak hemen yeni güçlüklere doğru tekrardan yol almaya başlatan.
SANAT VE KARiYER
Düzenli Mod
