Stratejik Planlama
Her işletme, gelecekteki beş, on veya on beş yıl sonra nereye ulaşmak istediğini belirlemek, diğer bir ifadeyle planlama yapmak zorundadır. Bu planlamaya “Stratejik Planlama” denir.
Stratejik planlamayı diğer planlama çeşitlerinden ayıran belirli özellikleri vardır. Bu özellikler şunlardır:
a.Zaman: Stratejik planlar diğer planlara nazaran oldukça uzun bir zaman periyodu kapsayıp diğer tüm uzun vadeli planlara yol gösterirler. Stratejik planlar; işletmenin uzun vadede genel olarak ne gösterdiğini ne yönde ne biçimde gelişeceğini belirtirler.
b.Verilerin Sayısı ve Niteliği: Stratejik planlar tüm işletme organizasyonun optimasyonu ile ilgili iken eylemsel planlar organizasyonların alt sistemini optimasyonuna ilişkindir.
c.Organizasyon Düzeyi: Stratejik planlar diğer planlar ile arasındaki diğer bir farkla söz konusu olan bu planların hangi kademeler tarafından yapıldığıdır. Stratejik planlamada işletmenin gelecekteki yönü ile ilgili kararlar alındığından ve büyük sorumluluk gerektirdiğinden stratejik planlar tepe yönetim kademesi tarafından alınır (Yönetsel Teorileri, nisan, 1992, s. 94).
İşletme Amaçlarının Tespiti:
Stratejik yönetim sürecinin ilk aşamasını oluşturan işletme amaçlarının saptanması süreci işletmelerde büyük bir öneme sahiptir. İşletmeler tüm faaliyetlerini, saptadıkları bu amaçlar doğrultusunda gerçekleştirirler. Çünkü amaç, işletmenin ulaşmayı, erişmeyi istediği bir durumu diğer bir ifadeyle ulaşmak istediği noktayı gösterir.
Amaçlar yönetimi yönlendirir ve organizasyonun biçimini belirtir. İşletme amaçlarının ekonomik amaçlar ve sosyal amaçlar olmak üzere iki aşamada işlemek mümkündür. Sosyal amaçlar çıkar gruplarının isteklerini maksimum ölçüde tatmini ile ilgili eken ekonomik amaçları kârlılık ile ilgilidir.
Özet olarak: İşletmenin kısa dönemde kârlarını maksimize etmeyi uzun dönemde ise büyümeyi amaçlamaları, işletmelerin var olması ile başarılı olmak açısından büyük önem taşır (Yönetim Teorileri, Nisan 1992, s. 96).
Denge Stratejileri
İşletme bu stratejide mevcut performansını devam ettirmek istemektedir. Bu amaçla eski stratejilerini uygulamaya devam eder. Ancak yöneticiler denge stratejilerini izlerken çevrenin değişim hızının düşük olmasına dikkat etmektedirler.
İşletmelerin denge stratejileri uygulama nedenleri şöyledir:
-Çevrenin değişim hızının düşük olması.
-İşletmenin finansal ve beşeri kaynaklarının büyüme stratejilerini izlememek için yeterli olmaması.
-Küçük ve ortak ölçekli işletmelerin denge stratejileri sayesinde mevcut durumlarını koruması ve büyüme olanağı elde etmesi.
-Riskin az olması.
-İşletmenin mevcut performansını yeterli görmesi ve bunu devam ettirmek istemesi vs (Yönetim Teorileri, Nisan 1992, s. 112).
Tasarruf Stratejileri
Savunma stratejileri de denilen bu stratejiler, ekonomik durgunluk dönemlerinde ve organizasyonun finansal durumunun zayıfladığı zamanlarda izlenir. Bu stratejilerin amacı, kısa dönemde fonksiyonel departmanlar için en iyi sonuca ulaşmaktadır (Yönetim Teorileri, Nisan 1992, s. 113).
Karma Stratejileri
Özellikle çok farklı alanlarda faaliyette bulunan işletmelerin uyguladığı bu stratejide temel stratejiler ya eş-anlı olarak yada ardışık bir şekilde izlenir.
İşletmeler genellikle büyüme stratejisinden sonra denge stratejilerine ve savunma stratejisinden sonra büyüme stratejisine geçer.
Diğer yandan işletmeler aşağıdaki stratejileri izleyebilirler:
-Bazı alanlarda ürün toplama, diğerinde büyüme stratejisi izlemek.
-Bazı alanlarda yatırımı azaltma, bazılarında arttırma yoluna gitmek.
Yönetici bu stratejileri izlerken departmanlar arasında koordinasyon ve bilgi akışının çok iyi olmasına dikkat etmelidir (Yönetim Teorileri, Nisan 1992, s. 114).
Stratejik Planlama
Düzenli Mod
